In deze opinie behandel ik vijf vragen over nieuwe schulden die op verschillende momenten tijdens het traject ontstaan. Ik laat per fase zien wat de gevolgen zijn, hoe je moet handelen en waar je op moet letten.
1. Er ontstaan nieuwe schulden in de aanvraagfase, wat nu? Moet ik de inwoner weigeren?
Nee, dat hoeft niet. Sterker nog, zolang de inwoner eerlijk is over de nieuwe schuld, mag je hem zelfs niet weigeren.
Je mag een inwoner namelijk alleen weigeren als hij de inlichtingenplicht geschonden heeft. Vertelt de inwoner open en eerlijk over de nieuwe schuld? Dan is die schuld op zichzelf geen grond om de toegang tot schuldhulpverlening te weigeren. Als de inwoner de nieuwe schuld bewust verzwijgt, dan schendt hij zijn inlichtingenplicht en mag je dus wel schuldhulp weigeren.
Het laten ontstaan van nieuwe schulden wordt tijdens schuldhulp aangemerkt als schending van de medewerkingsplicht. Maar in de aanvraagfase geldt deze verplichting nog niet. De medewerkingsplicht geldt namelijk alleen voor cliënten. En een inwoner is pas een cliënt nadat je hem hebt toegelaten tot schuldhulp, dus pas na de aanvraagfase. Daarom kun je het maken van de nieuwe schulden niet gebruiken als weigeringsgrond.
De nieuwe schuld kan wel gevolgen hebben voor de vorm van hulp die je inzet. Vaak zijn nieuwe schulden aanleiding om eerst in te zetten op stabilisatie. Denk aan aanvullende ondersteuning, budgetbeheer of beschermingsbewind.
2. De inwoner is toegelaten en maakt een nieuwe schuld, wat zijn de gevolgen voor zijn traject?
De inventarisatiefase begint zodra de inwoner is toegelaten tot schuldhulpverlening. In deze fase breng je de schuldensituatie volledig in kaart, zodat je een passend hulpaanbod kunt doen. Vanaf dit moment is de inwoner cliënt en geldt de medewerkingsplicht wel.
Dat betekent dus dat het maken van de nieuwe schuld aanleiding kan zijn om het traject te beëindigen of om de hulp aan te passen. Maar welke keuze maak je?
Beantwoord eerst drie kernvragen:
- Is de achterstand daadwerkelijk nieuw?
- Kan de achterstand aan de cliënt worden toegerekend?
- Kan het traject worden voortgezet, eventueel met aanvullende afspraken?
Natuurlijk moet je ook verder kijken naar het verhaal erachter. Daarom zijn deze vragen ook belangrijk:
- Wat is de oorzaak van de nieuwe achterstand?
- Gaat het om een incident of om een structureel probleem?
- Welke afspraken kunnen herhaling voorkomen?
Hier komt vakmanschap om de hoek kijken. Niet elke achterstand vraagt om dezelfde aanpak. Juist daarom is maatwerk belangrijk. Per casus maak je de afweging: stoppen of aanpassen.
Schulinck AI-Desk: jouw rechterhand in Schuldhulpverlening
Direct de juiste antwoorden op je schuldhulpvragen zijn dichterbij dan ooit met Schulinck AI-Desk. Zet sneller stappen in je dossiers door even te sparren over je aanpak, te toetsen of je redenering logisch is of te vragen naar aanvullende mogelijkheden. Probeer het 1 maand gratis en ervaar het verschil in je dagelijkse werk!
3. Je hebt de aanbodbrieven verzonden. Er zijn zelfs al een aantal schuldeisers akkoord. En dan ontstaat er een nieuwe schuld, wat nu?
Uiteraard is dit wederom een schending van de medewerkingsplicht, maar nog vervelender is dat het aanbod aan de schuldeisers niet meer klopt.
Als je besluit om door te gaan met schuldhulp, dan moet je met een aantal dingen rekening houden. Meestal is in het aanbod niet vastgelegd dat nieuwe schulden zomaar kunnen worden toegevoegd. Dat betekent dat je de nieuwe schuld niet zomaar stilzwijgend kunt toevoegen aan de bestaande schuldenlijst, maar dat je opnieuw moet gaan onderhandelen met de schuldeisers.
Dat doe je als volgt: je stuurt een nieuwe aanbodbrief aan alle schuldeisers. Dus ook aan de nieuwe schuldeiser en aan de schuldeisers die al akkoord waren gegaan. Vermeld waarom de vordering is toegevoegd en wat de gevolgen zijn voor het aanbod.
Pas als alle schuldeisers akkoord zijn gegaan met het nieuwe aanbod, is de schuldregeling rond.
Lukt een minnelijk akkoord niet, dan kun je onderzoeken of een dwangakkoord mogelijk is.
4. Alle schuldeisers zijn akkoord en de schuldregeling loopt. Dan ontstaat er een nieuwe schuld. Hoe ga je hiermee om?
Het ontstaan van de nieuwe schuld is een schending van de afspraken die zijn gemaakt met de schuldeisers in de schuldregeling. Daarom moet je alle schuldeisers daarover inlichten en uitleg geven over deze schuld.
De schuldeisers kunnen daarop besluiten om de schuldregeling te vernietigen. Uiteraard zet je in op een andere uitkomst. De schuld en de schuldeiser kun je niet zomaar toevoegen aan de schuldregeling.
De schuldregeling kan alleen worden voortgezet als alle schuldeisers akkoord gaan met het toevoegen van de nieuwe schuld aan de schuldregeling. Als de bestaande schuldeisers akkoord zijn, moet je natuurlijk ook de nieuwe schuldeiser nog overtuigen.
5. Het saneringskrediet is verstrekt. Wat doe je dan met een nieuwe schuld?
Een later ontstane schuld kun je niet alsnog toevoegen aan het saneringskrediet.
Na verstrekking van het saneringskrediet zijn de oorspronkelijke schuldeisers betaald volgens het aanvaarde aanbod. De cliënt heeft vanaf dat moment nog maar één schuld: de aflossing aan de kredietverstrekker, vaak de gemeentelijke kredietbank.
Je moet dus kijken naar de nieuwe situatie waarbij er sprake is van één schuld bij de gemeente (saneringskrediet) en de nieuwe schuld. Beide schulden moeten worden afgelost. Je kan de cliënt helpen door voor beide schulden een haalbare betalingsregeling te treffen.
Meer informatie? Lees dan ook deze opinie: Een vergeten vordering in de schuldregeling wat moet je ermee?
De rest van dit artikel is alleen beschikbaar voor geregistreerde gebruikers.