Gemeenten hoeven hun verordening onderwijshuisvesting niet per 1 januari 2027 te hebben aangepast aan de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting. De bestaande verordening blijft gelden, behalve waar deze afwijkt van de wet. De VNG licht de gevolgen voor gemeenten toe.
Geen aangepaste verordening per januari 2027
Op 7 juli 2026 heeft de Eerste Kamer de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting vastgesteld. De Wet wordt met ingang van 1 januari 2027 van kracht. Met de wet krijgt het Integraal Huisvestingplan (IHP) een wettelijke grondslag en wordt het toepassen van renovatie in plaats van nieuwbouw wettelijk mogelijk. Vanwege deze wet moeten gemeenten hun verordening onderwijshuisvesting aanpassen. De VNG is bezig met een nieuwe modelverordening onderwijshuisvesting. De verwachting is dat deze modelverordening eind tweede kwartaal 2027 gepubliceerd zal worden. Gemeenten die met het aanpassen van hun eigen verordening willen wachten op de modelverordening van de VNG hebben per 1 januari 2027 geen aangepaste verordening onderwijshuisvesting die door de gemeenteraad is vastgesteld. De VNG heeft de vraag gekregen wat hiervan de gevolgen voor gemeenten zijn.
Eerste IHP moet binnen 2 jaar worden vastgesteld
In de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting is geen termijn opgenomen waarin de gemeente haar lokale verordening in overeenstemming met de wet moeten brengen. Gemeenten die met het aanpassen van hun eigen verordening willen wachten op de modelverordening van de VNG, overtreden dan ook niet een ‘wettelijke termijn’. Uit de invoeringsbepalingen van de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting volgt echter wel dat het eerste IHP binnen 2 jaar na inwerkingtreding van de wet moet worden vastgesteld.
Bestaande verordening blijft deels van kracht
De bestaande verordening van de gemeente blijft van kracht behalve de bepalingen die afwijken van de gewijzigde wet. Die zijn onverbindend. De wettelijke bepalingen gaan voor. Gemeenten kunnen alvast starten met het maken of aanpassen van het IHP, ook als ze nog geen aangepaste verordening hebben. Tegen de tijd dat dit IHP aan de gemeenteraad wordt aangeboden, zal de aangepaste verordening inmiddels van kracht zijn. Het toepassen van renovatie is ook mogelijk als de verordening nog niet is aangepast, maar dan met een verwijzing naar de wet. De procedurele voorschriften voor het vaststellen van een IHP die in de Wet planmatige aanpak onderwijshuisvesting zijn opgenomen, zoals het voeren van op overeenstemming gerichte overleg met de schoolbesturen, moeten wel worden gevolgd.